Linia Mołotowa na Roztoczu Wschodnim
|
 |
| Orka w cieniu bunkrów Linii Mołotowa w pobliżu wsi Podemszczyzna |
| Sowieckie schrony bojowe |
|
Umocnienia
zwane "Linią Mołotowa" zostały wybudowane
w latach 1940- 1941 przez Związek Radziecki. Stanowiły ciąg
fortyfikacji wzniesionych wzdłuż granicy ZSRR z należącą do
Niemców Generalną
Gubernią. Pierwsze niewielkie schrony, budowano zaraz po
wytyczeniu linii demarkacyjnej (fotografia poniżej). Większe schrony
bojowe mają dwie kondygnacje. Dolna mieściła magazyn żywności i
amunicji, izbę dla odpoczywających żołnierzy oraz toaletę. W
górnej znajdowały się pomieszczenia bojowe i stanowisko
dowódcy. Niektóre miały na najniższym poziomie studnię, z
której czerpano woda do picia i chłodzenia karabinów
maszynowych. Wejścia broniły pancerne drzwi flankowane strzelnicami
i gazoszczelna śluza. Uzbrojenie stanowiły zależnie od typu
schronu 1-2 działa i 1-6 ciężkich karabinów maszynowych.
Bunkry wyposażano w działa przeciwpancerne 45 mm i działa polowe
76,2 mm. "Linia Mołotowa" tworzyła pas obronny, na który składały się
batalionowe węzły obronne o froncie szerokości 6- 10 km i głębokości 5- 10 km.
Węzły te tworzyło 3-5 punktów oporu z 15- 20 schronami.
|
|
|
| Niewielki
schron bojowy zbudowany w odległości zaledwie 1200 m od dawnej
granicy z Niemcami w pobliżu wsi Dąbrówka. |
|
Ślady dawnej granicy z lat 1939- 1941
Na Roztoczu Wschodnim znajdują się czytelne ślady
niemiecko- radzieckiej linii granicznej ustanowionej na mocy układu z
28 września 1939 r. na ziemiach podbitego państwa polskiego. Już w
październiku w tym regionie pojawiła się mieszana niemiecko- sowiecka
komisja, wytyczająca dokładny przebieg granicy (patrz zdjęcie archiwalne zamieszczone poniżej). Praca ta była trudna i
wywoływała wiele sporów, ponieważ przedstawiciele strony sowieckiej w
sposób niewolniczy trzymali się wykreślonej na mapie ręką Stalina niebieskiej
linii. Dochodziło do sytuacji, że nagle mieszkańcy wsi dowiadywali się,
że od jutra będą mieszkali w Związku Radzieckim, a ich pola lub las znajdą się po
stronie niemieckiej. Po ostatecznym ustaleniu przebiegu granicy obie
strony przystąpiły do budowy umocnień. Rosjanie rozpoczęli wznoszenie
wzmocnionej betonowymi bunkrami i schronami "Linii Mołotowa", zaś po
stronie niemieckiej rozpoczęto sypanie wału granicznego. Do jego budowy
zmuszano Żydów skupionych w obozach pracy.
|
|
|
|
Zdjęcie
archiwalne z książki "Okupacja sowiecka ziem polskich 1939- 1941",
wydanej przez IPN w 2005 r. Niemiecko- radziecka komisja wytycza
przebieg nowej granicy na terytorium Polski jesienią 1939 r.
|
 |
| Pozostałości niemieckiego wału granicznego w pobliżu Gorajca, który zapewne budowali Żydzi z obozu pracy przymusowej. |
 |
| Ślad po uderzeniu pocisku w schronie bojowym w punkcie oporu Nowe Brusno. |
 |
| Izba bojowa Ciężkiego Karabinu Maszynowego (CKM-u) |
|
 |
